Toch is er een verbod om zelfstandig in een auto te rijden voordat je 18 jaar bent. Het voertuig levert namelijk ook risico’s op voor de verkeersveiligheid. Daarom is het belangrijk dat je oefent onder begeleiding en inziet dat het besturen van een auto veel meer is dan het bedienen van een apparaat. Je leert rekening te houden met de omgeving en de rijleraar wijst je er ook op waar het fout kan gaan met de technologie. Voordat je een rijbewijs hebt, doe je ook waardevolle ervaring op met andere vervoermiddelen, zoals een fiets of later een scooter. Harde wind en een fikse regenbui zijn dan niet fijn en een groot pakket vervoeren vergt behoorlijk wat creativiteit. Je merkt echter ook dat fietsen leuk kan zijn.
Verbod op AI-gebruik
Eind oktober pleitte een grote meerderheid in de Tweede Kamer voor een verbod op het gebruik van AI op de basisschool. Het kabinet moet dat nu gaan uitwerken. De argumenten zijn dat jonge kinderen eerst goed moeten kunnen lezen en creatief en kritisch moeten leren denken. De vrees van Volt en het CDA – de initiatiefnemers van de motie – is dat de politiek net als bij het gebruik van sociale media achter de feiten aanloopt.
Na een lange aanloop werd in 2024 landelijk afgesproken dat leerlingen in het voortgezet onderwijs geen mobiele telefoons mogen gebruiken tenzij dat nodig is voor een onderwijsdoel. De discussie die telkens weer opspeelt, is of zo’n verbod de ontwikkeling van digitale vaardigheden niet in de weg zit. Uiteindelijk verandert de maatschappij in rap tempo onder invloed van verschillende ontwikkelingen in digitale technologie. Moeten mensen daar niet zo vroeg mogelijk mee in aanraking komen?
Het grote gevaar van vroegtijdig technologiegebruik is dat je de benodigde basisvaardigheden onvoldoende ontwikkelt. Zo wordt er nu al gewaarschuwd dat een nieuwe generatie softwareontwikkelaars niet kritisch kan kijken naar de code die allerlei AI-hulpmiddelen produceren omdat ze nooit een wat complexer vraagstuk hebben opgelost door zelf te programmeren.
Inperking van vrije keuze
Het ‘mobieltjesverbod’ leek eerst een zinloze actie, omdat leerlingen daar onderuit kunnen komen en ze buiten school geen belemmeringen hebben bij het gebruik van hun mobiel. Toch lijkt het verbod heel goed aan te slaan. Docenten zien dat leerlingen weer meer interactie hebben en er is minder afleiding tijdens de les.
Een verbod op het gebruik van AI lijkt net als het ‘mobieltjesverbod’ in eerste instantie op een inperking van de vrije keuzes van jonge mensen, maar levert veel voordelen op. Jonge mensen ontwikkelen eerst de basisvaardigheden waarmee ze AI later kritisch en verantwoord kunnen inzetten. Misschien moet er wel een ‘digitaal rijbewijs’ voor jonge mensen komen. Eind jaren 90 werd in de Tweede Kamer al gesproken over zo’n digitaal rijbewijs. Hoewel, destijds ging dat over een bewijs van de digitale vaardigheden van docenten, niet die van scholierenEen rijbewijs garandeert helaas geen verantwoord rijgedrag, zoals ik op de weg toch regelmatig ervaar.
Ongelukken voorkomen
Een verbod om op jonge leeftijd een auto te besturen heeft vermoedelijk wel vele ongelukken voorkomen. Zo kan een verbod op AI-gebruik op de basisschool ook zorgen dat jongeren later minder brokken maken. Misschien is zo’n AI-verbod ook wel een idee voor het voortgezet onderwijs.